Reklama

 

W Czechach obowiązek szkolny dotyczy dzieci w wieku od 6 do 14 lat i trwa 9 lat. Edukacja w szkole ponadpodstawowej trwa natomiast 3-4 lata. Czeskim odpowiednikiem polskich liceów ogólnokształcących są gimnazja. Jedynka to najlepsza ocena, jaką uczeń może otrzymać w czeskiej szkole.

Studia wyższe na uczelniach publicznych są darmowe. Magistrem w Czechach zazwyczaj zostaje się po pięciu latach nauki. Wyjątkiem w tym zakresie są studia medyczne, które trwają rok dłużej.

Edukacja szkolna

Edukacja w szkołach publicznych jest bezpłatna. Ceny szkół prywatnych wahają się z reguły od 5 do 10 tysięcy koron za semestr. Zasady funkcjonowania szkół w Czechach są podobne do obowiązujących w Polsce. Rok szkolny dzieli się na dwa semestry – letni i zimowy. Wakacje letnie trwają od końca czerwca do początku września. Jedna lekcja trwa 45 minut.

Najważniejsza różnica dotyczy ocen. Czeska „jedynka” to najlepszy stopień. Natomiast piątka odpowiada polskiej ocenie niedostatecznej.Szkoły w Republice Czeskiej dzielą się na: podstawowe (základni škola) oraz ponadpodstawowe.

Obowiązek szkolny dotyczy dzieci w wieku od 6 do 14 lat (szkoły podstawowe). Zapisy do szkoły przebiegają na początku każdego roku kalendarzowego. W szkołach ponadpodstawowych uczy się młodzież w wieku od 15 do 18 lat. Edukacja w szkole ponadpodstawowej może trwać od 1 roku do 4 lat. Zajęcia pozalekcyjne w szkołach są z reguły bezpłatne lub związane z koniecznością wniesienia bardzo niskiej opłaty.

zkoły ponadpodstawowe

W edukacji ponadpodstawowej wyróżniamy:

- szkoły średnie ze świadectwem ukończenia szkoły zawodowej i tzw. listem czeladniczym (výuční list) – tutaj edukacja trwa 2-3 lata (zazwyczaj 3 lata);

- szkoły średnie zakończone egzaminem maturalnym (z reguły czteroletnie), w tym gimnazja (gymnázia) - odpowiedniki polskich liceów ogólnokształcących oraz średnie szkoły przemysłowe (střední průmyslové školy) - odpowiedniki techników w Polsce. Wyjątkiem od powyższej reguły jest tzw. gimnazjum wieloletnie (víceleté gymnázium), w którym nauka trwa 6 lat.

Czeska oferta szkolnictwa zawodowego jest bogatsza niż polska (w Czechach wciąż funkcjonują np. licea medyczne).

Niedawno w Republice Czeskiej weszła w życie nowa forma przeprowadzania egzaminów maturalnych. Egzamin maturalny w nowej formie składa się z części szkolnej oraz egzaminu państwowego.

Edukacja specjalna

Edukacja specjalna jest przeznaczona przede wszystkim dla dzieci niepełnosprawnych umysłowo, a także dla młodych ludzi z wadami wymowy, młodzieży sprawiającej kłopoty wychowawcze itd. W Czechach funkcjonują specjalne przedszkola, szkoły podstawowe oraz ponadpodstawowe. Specjalne szkoły podstawowe liczą 9 lat (tak jak zwykłe). W szczególnych przypadkach nauka w nich może trwać lat 10. W Republice Czeskiej funkcjonuje ponad 800 szkół specjalnych.

Szkoły wyższe

Edukacja wyższa przeznaczona jest dla młodzieży od 19 roku życia. Uczniowie mogą kontynuować naukę w szkołach wyższych lub wyższych szkołach zawodowych.

Naukę w szkole wyższej można podjąć po zdaniu egzaminu maturalnego oraz egzaminów wstępnych na studia (obowiązują w większości szkół wyższych). Studia 3-letnie kończą się uzyskaniem tytułu licencjata (bakalář). Studiowanie 5-letnie wieńczy egzamin magisterski. Egzamin magisterski w Czechach jest bardzo trudny. Bardzo dużo osób go nie zdaje. Studia doktoranckie to z reguły dodatkowe 4 lata nauki.

W Czechach funkcjonują zarówno uczelnie publiczne, jak i prywatne. Podobnie jak w Polsce te pierwsze wciąż cieszą się o wiele lepszą opinią. Do najlepszych publicznych szkół wyższych należą:

- Uniwersytet Karola w Pradze (Univerzita Karlova),

- Uniwersytet Masaryka w Brnie (Masarykova univerzita),

- Czeska Wyższa Szkła Techniczna w Pradze (České vysoké učení technické v Praze - ČVUT).

Wśród czeskich studentów bardzo popularne są tzw. brigády. Jest to forma dodatkowej działalności zarobkowej umożliwiającej pozyskanie środków na życie i naukę.

Opłaty za studia

Studia wyższe na uczelniach publicznych są zasadniczo darmowe. Jednakże w przypadku np. egzaminów wstępnych lub przedłużenia studiów dozwolone jest pobieranie opłat. Zasady ich pobierania określa Ustawa o szkołach wyższych (Zákon o vysokých školách). Natomiast wysokość podstawy naliczania ogłasza co roku Ministerstwo Szkolnictwa, Młodzieży oraz Wychowania Fizycznego (Ministerstvo školství, mládeže a tělovýchovy).

Uczelnie prywatne mogą dowolnie ustalać opłaty za studia. Najczęściej czesne w tego typu szkołach wynosi od 30 000 do 50 000 koron rocznie.

System wsparcia dla studentów

Wsparcie dla studentów w Czechach obejmuje:

- stypendia naukowe,

- stypendia socjalne,

- niskooprocentowane kredyty,

- zwolnienie z konieczności opłacania ubezpieczenia społecznego oraz zdrowotnego do określonego limitu.

Edukacja dorosłych

W Czechach osoby dorosłe mają szeroki wachlarz możliwości kształcenia. Kursy rekwalifikacyjne oferują np. Centra Kształcenia Ustawicznego. Szkoły wyższe proponują coraz więcej programów edukacyjnych dla osób dorosłych niezależnie od ich wieku. Popularną formą edukacji seniorów są Uniwersytety Trzeciego Wieku (Univerzita třetího věku).

Nauka języka

Dużym problemem dla osiedlających się w Czechach Polaków jest znalezienie nauczycieli uczących języka czeskiego w języku polskim. W większości czeskich miast można znaleźć lekcje czeskiego za pośrednictwem języka angielskiego lub niemieckiego. Z uwagi na podobieństwa językowe, można uczyć się języka czeskiego u nauczyciela niemówiącego po polsku. Koszt godziny indywidualnej nauki waha się od 250 do 400 koron.

Języka czeskiego można z powodzeniem uczyć się samemu. Najlepiej dzięki rozmowom na ulicy, w urzędach, w miejscu zamieszkania. Bardzo przydatne jest oglądanie czeskiej telewizji, słuchanie radia oraz czytanie czeskich gazet. Podczas nauki należy koniecznie zwrócić uwagę na tzw. pułapki językowe, czyli słowa brzmiące bardzo podobnie do słów polskich, ale o zupełnie innym znaczeniu (np. czeski zwrot „mám nápad" oznacza „mam pomysł").

Michał Sobkowiak

Na podstawie: http://polakwczechach.pl/edukacja/15-edukacja/136-edukacja-szkolna-szkoy-wysze-oraz-edukacja-dorosych.html

© Opolska Fundacja Inicjatyw Międzynarodowych.

Fot. www.ceo.org.pl

Państwo: 
Dział: 

Dodaj komentarz

CAPTCHA
Przepisując ciąg znaków z obrazka udowodnij że nie jesteś botem.
5 + 3 =
Rozwiąż proszę powyższe zadanie matematyczne i wprowadź wynik.